"Laat geen gelegenheid voorbijgaan om een goed woord te zeggen."

- Godfried Bomans, schrijver

Ja, ik wil op de hoogte blijven van de activiteiten van het Huis voor Zingeving en de gratis nieuwsbrief ontvangen.

Een van de effecten van de ontkerstening van de samenleving is de opkomst van een rechtse politiek die militant individualistisch is, veel aandacht heeft voor eigen identiteit en de elites wantrouwt, zegt de Amerikaans-Nederlandse filosoof James Kennedy in het dagblad Trouw. Dit gebeurt ook in Nederland, waar veel kiezers van Christelijke partijen zijn overgelopen naar de PVV of de assertieve en rechtse VVD, zegt hij.
Maar dat is ook het geval in de VS, waar een aantal politieke krachten een ruk naar rechts heeft gemaakt. Een teken van de afnemende betekenis van religie is de opkomst van de Tea Party, die eenheid zoekt in het streven naar een kleine overheid, maar zich niet langer bekommert om morele vraagstukken die de rechtse christelijke bewegingen kenmerkten. Een ander teken van deze verschuiving is de hernieuwde populariteit binnen de Republikeinse partij van schrijfster Ayn Rand.

Wie is Ayn Rand? Nederlanders kennen haar nauwelijks. Zij schreef het boek Atlas in staking. In dit verhaal worden getalenteerde, productieve en creatieve mensen belaagd door een overheid die streeft naar middelmatigheid en controle. Zij besluiten zich uit de samenleving terug te trekken om zo te voorkomen dat hun talenten misbruikt worden. De anti-overheidboodschap heeft de belangstelling voor Rand zeker aangewakkerd. Het boek staat hoog genoteerd op lijstjes van meest populaire boeken, soms direct na de Bijbel. Sommige conservatieve christenen denken dat Atlas in staking en de Bijbel dezelfde richting op wijzen. Maar dat was zeker niet de bedoeling van Rand. Niet alleen omdat zij atheïst is en religie onredelijk vindt, maar ook omdat zij kerken veracht als organisaties die de zwakken te hulp schieten.
De zwakken helpen is volgens haar verspilling van talent van de sterken. De meeste mensen verdienen het gewoon niet geholpen te worden. Menselijke verhoudingen zouden niet moeten worden verstoord door gevoel van verantwoordelijkheid voor anderen. Wellicht is het geen toeval dat kinderen en gezinnen niet of nauwelijks figureren in haar werk.

Hoe heeft christelijk Amerika dit gedachtengoed kunnen omhelzen, vraagt Kennedy zich af. Miljoenen Amerikanen hebben geleerd om zowel de Bijbel als Rands boeken als leidraad te hanteren in hun leven en lijken principieel onverenigbare levensfilosofieën te kunnen combineren. Daarnaast zijn er natuurlijk veel fans die helemaal niet godsdienstig zijn. Toch is er volgens mij een verschuiving gaande, zegt de filosoof Kennedy. Toen Atlas in staking in de jaren vijftig verscheen, waren vele conservatieven in Amerika diep geschokt door haar atheïstische boodschap en de verwerping van de joods-christelijke traditie. Zo bleef Rand buiten de belangrijkste conservatieve bewegingen in Amerika. Dat is nu niet langer het geval.

De katholiek Paul Ryan, die in het Huis van Afgevaardigden verantwoordelijk is voor het meerjarenplan van de Republikeinen, wil honderden miljarden dollars voordeel bieden aan de rijkste Amerikanen. De mormoon Glenn Beck, de invloedrijke commentator van Fox News, vindt dat christenen kerken zouden moeten verlaten die zich sterk maken voor sociale rechtvaardigheid. Beide zijn religieuze mensen en fans van Ayn Rand die zich geen zorgen maken om haar anti-religieuze boodschap.

Het probleem met de rechtse politiek in Amerika is niet de overdaad aan godsdienst, maar juist het gebrek daaraan, concludeert de filosoof James Kennedy. Met deze protestantse filosoof vraag ik me bezorgd af wat er toch gaande is binnen de huidige christenheid.

Bron: Dagblad Trouw, 21/5/2011

Geplaatst op 4/6/2011
door Hans Pijnaker


Klik hier voor de huisregels.

Klik hier om terug te gaan naar "Recente berichten"